حمل و نقل کالاها و محصولات مختلف به صورت ترانزیت و جادهای در سطح بینالملل روندی زمانبر بوده که انجام صحیح آن نیازمند اطلاع از قوانین و مقررات خاص و ویژهای است و به مدارک و اسناد مشخصی هم نیاز دارد که یکی از آنها کارنه تیر نامیده میشود. اگر قصد دارید وارد حرفه تجارت بینالملل شوید برای موفقیت هرچه بیشتر خود باید با تمامی اصطلاحات و مطالب مرتبط با آن آشنا شوید، پس با ما تا انتهای این مطلب از وبلاگ تیانتی همراه باشید چرا که به پرسش ((کارنه تیر چیست؟)) پاسخ کامل و جامعی دادهایم.
کارنه تیر چیست؟
در گذشتههای نه چندان دور محمولههای اشخاصی که روش حمل زمینی و ترانزیت را برای جابهجایی بار خود در نظر میگرفتند در هر کشور که سر راه کشور مقصد قرار داشت برای بازرسی متوقف شده و بعد از پرداخت هزینههای مشخصی مورد بررسی قرار میگرفت، این شرایط نتیجهای جز دیر رسیدن کالا به مقصد و ایجاد هزینههای اضافی برای تاجران در پی نداشت.
تا اینکه در نهایت سندی به نام کارنه تیر (TIR Carnet) معرفی شد که براساس اطلاعات مندرج در وبسایت eurosender.com و در پاسخ به سوال ((کارنه تیر چیست؟)) میتوان آن را به صورت زیر تعریف کرد:
((کارنه تیر سندی است که توسط انجمنهای حمل و نقل ملی جادهای کشورهای عضو کنوانسیون TIR صادر میشود و در حقیقت نوعی کارت ترانزیت شناخته شده و پذیرفته شدهی بینالمللی است که صرفاً برای یک سفر میتواند مورد استفاده قرار بگیرد.))
بیشتر بخوانید: تفاوت ترانزیت و ترانشیپ چیست؟
نگاهی به کنوانسیون TIR
بعد از اتمام جنگ جهانی دوم مردمان ساکن در قارهی اروپا تصمیم گرفتند گامهای مؤثری در جهت بهبود شرایط اقتصادی بردارند و محصولات تولیدی خود را به کشورهای همسایه ارسال کنند. به دلیل فاصلهی نزدیک، بهترین روش برای انجام این کار استفاده از حمل و نقل زمینی بود.
این کار زمینهی تأسیس کنوانسیون تیر (Transpor Internationalaux Routiers) را بین چند کشور فراهم کرد که بر روند ارسال بار به صورت زمینی نظارت میکرد. مزیتهای این کنوانسیون در نهایت باعث شد در سال ۱۹۵۹ نوعی کمیسیون گمرکی به نام کارنه تیر اجرایی شود.
مشخصات سند کارنه تیر
حال سوالی که مطرح میشود این است که مشخصات مندرج در سند کارنه تیر چیست؟ جالب است بدانید که نسخهی اصلی دفترچه کارنه به زبان فرانسوی چاپ شده و در آن ممکن است صفحات اضافه برای ترجمه متن به زبان کشور محل صدور هم وجود داشته باشد.
براساس قوانین تعریف شده، کشورهای عضو کنوانسیون باید سازمانی را برای صدور کارنه تشکیل داده و پرداخت هزینههای سرپیچی از قوانین را هم تضمین کنند. جالب است بدانید که برای همهی محمولههای هر وسیله نقلیه فقط یک دفترچه کارنه صادر میشود که امکان استفاده از آن صرفاً در یک سفر وجود دارد. بر روی این سند یک سری شماره اسناد منفصل قرار گرفته که باید در گمرک هر کشوری در زمان بازرسی جدا شوند.
در صورت تمایل به آشنایی با بیجک گمرکی مطلب بیجک گمرکی چیست؟ را مطالعه کنید.
اطلاعات مندرج در کارنه تیر چیست؟
هدف اصلی از تعریف کارنه تیر افزایش سرعت جابهجایی کالاهای گوناگون و بازرسی راحتتر آنها است؛ به همین منظور اطلاعات مشخصی بر روی آن درج میشود که شامل موارد زیر است:
- جزئیات کالا از قبیل نام، تعداد، حجم، وزن، ارزش و سایر موارد مرتبط
- شماره سند منحصربهفرد
- شمارههای ثبت شرکتهای حملکننده، معاملهکننده و صادرکننده به همراه امضاهای مجاز آنها
- نام و آدرس شرکت یا سازمان صادرکننده سند کارنه تیر
- تاریخ خروج از کشور مبدأ و ورود به کشور مقصد
- نام و آدرس شرکت معاملهکننده و شرکت حمل و نقل
هزینههای مربوط به دریافت کارنه تیر
منظور از هزینهی دریافت کارنه تیر چیست؟ اگر قصد دارید کارنه تیر دریافت کنید باید مبلغ مشخصی را که توسط کنوانسیون تیر تعیین میشود پرداخت کنید. این کنوانسیون با در نظرگرفتن فاکتورهای صورت سالانه هزینه، این مبلغ را به کشورهای عضو اطلاع میدهد.
برای مثال هزینهی کارنه تیر در سال ۲۰۲۱ در ایران برای دفترچههای ۶ و ۱۴ برگی به ترتیب برابر با ۵۷.۳۱ و ۷۷.۵۴ دلار بود که افراد ساکن در کشور باید آن را بر اساس نرخ دلار پرداخت کرده و سند خود را از نمایندگیهای مربوطه دریافت میکردند.
جهت دریافت خدمات در زمینه واردات کالا از چین، با کارشناسان ما در پست تی ان تی در ارتباط باشید.
مدت زمان اعتبار کارنه تیر
در گذشته کل مدت زمان اعتبار اختصاص یافته به سند کارنه تیر ۷۵ روز بود اما از سال ۱۳۹۷ تاکنون اعتبار دفترچههای ۶ و ۱۴ برگی به ۱۲۰ روز افزایش یافته است.
بررسی مفهوم کارنه تیر دو پاساژ
از سوالات مطرح در زمینهی حمل و نقل جادهای این است که کارنه تیر دو پاساژ چیست و چه کاربردی دارد؟ کارنه تیر دو پاساژ سندی است که برای جابهجایی آسانتر خودروها بین کشورهای گوناگون صادر میشود.
بنابراین کارنه تیر سندی مخصوص ترانزیت و حمل کالاهای تجاری از یک کشور به کشور دیگر است، اما کاربرد اصلی کارنه دو پاساژ استفاده توسط خودروهای سواری شخصی است که قصد دارند از راه زمینی به کشورهای دیگر سفر کنند. دفترچه کارنه دو پاساژ براساس تعداد کشورهایی که سر راه شما وجود دارد میتواند بین ۵ تا ۲۵ برگ داشته باشد و مدت زمان اعتبار آن هم بعد از صدور نهایتاً ۱۲ ماه است.
نکته: در صورتی که بعد از دریافت کارنه دو پاساژ به هر دلیل موفق به استفاده از آن نشدید میتوانید اعتبار این دفترچه را تمدید کنید.
مزیت تهیهی کارنه تیر چیست؟
با دریافت کارنه تیر شرکتهای حمل و نقل کالا دیگری نیاز به دریافت مجوزهای گمرک جداگانه برای جابهجایی بار شما از یک کشور به کشور دیگر نخواهند داشت و نتیجهی این کار افزایش سرعت حمل و نقل در سطح بینالملل و کاهش هزینههای مربوطه است. سایر مزایای تهیهی کارنه تیر را میتوان در جدول زیر خلاصه کرد:
| مزیت دریافت کارنه تیر | کاهش زمان جابهجایی و هزینههای جاری با حذف اظهارنامه و تضمینهای محلی |
| تسهیل حمل و نقل بینالملل و ترانزیت کالا | |
| آسانکردن فرآیندهای گمرکی و جابهجایی کالاهای تجاری به دلیل حذف تضمینهای اضافی | |
| ممانعت از بروز ترافیک در مسیرهای بازرسی کالاها | |
| جلوگیری از بروز خسارات در زمان بازرسیهای متعدد در گمرک کشورها |
آشنایی با شش اصل کارنه تیر
سیستم حمل و نقل گمرکی مبتنی بر کارنه تیر با توجه به شش اصل اساسی عمل میکند که جزئيات آنها به شرح زیر است:
- برای حمل و نقل ایمن باید از وسایل نقلیه یا کانتینرهای مطمئن استفاده شود.
- رسیدگی به عوارض و مالیاتهای سفر نیازمند داشتن پوشش بیمهی بینالمللی قدرتمند و کافی است.
- جابهجایی کالا باید با استفاده از سند گمرکی شناخته شدهی بینالمللی انجام شود.
- اقدامات گمرکی صورت گرفته در کشور مبدأ باید مورد تأیید و پذیرش همهی کشورهای مسیر ترانزیت و کشور مقصد باشد.
- مجوز قبلی گمرک برای استفاده از کارنه تیر به منظور جابهجایی کالا ضروری است.
- گمرک باید اطلاعات سیف تیر را به منظور تأیید تخلیهی کالا در انتهای عملیات ارسال کند.
مراحل دریافت کارنه تیر
روش دریافت کارنه تیر چیست؟ قوانین ملی موجود برای دریافت کارنه تیر در کشورهای عضو به صورت نسبی با یکدیگر متفاوت است، اما در مجموع معیارها و الزامات یکسانی را در برمیگیرد:
- شما باید پیش از این قوانین گمرکی یا مالیاتی را نقض نکرده باشید.
- الزامات ضمانت تعیین شده (ودیعه تضمینی) توسط انجمن را برآورده کنید.
- اظهارنامه تعهد به انجمن ملی حمل و نقل جادهای را ارائه کنید که نیازمند داشتن دانش و اطلاعات کافی در مورد کنواسیون TIR است.
مطلب اینویس چیست؟ را از ما بخوانید.
قوانین و مقررات موجود در زمان استفاده از کارنه تیر
استفاده از کارنه تیر مستلزم رعایت یک سری قوانین و مقررات مشخص است که از جملهی آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- کارنه تیر شما باید تاریخ اعتبار داشته باشد.
- هر سند کارنه تیر صرفاً برای یک محمولهی تجاری قابلیت استفاده دارد.
- وسیلههای نقلیهی انتخاب شده باید استانداردهای کنوانسیون تیر را داشته و مورد تأیید نمایندگیهای آن در سراسر کشور باشند.
- دفترچه کارنه تیر صادر شده وسیلهی نقلیه، واحدها و کلیهی کالاهای درون آن را پوشش میدهد.
- محموله باید در کشور مبدأ بارگیری شده و تخلیهی آن صرفاً در کشور مقصد انجام شود.
- وسیلهی نقلیهی مورد استفاده برای حمل نمیتواند در میانه راه کالاهای جدیدی بارگیری کند.
- در صورتی که وسیلهی نقلیه به سمت کشوری حرکت کند که عضو کنواسیون تیر نباشد، این روند در کشور ذکر شده به حالت تعلیق درمیآید.
سخن پایانی
در این مطلب توانستیم به پاسخ جامعی در مورد پرسش ((کارنه تیر چیست؟)) دست پیدا کنیم. همانطور که ملاحظه کردید دریافت این سند حساسیتها و قوانین خاص خود را دارد؛ بنابراین بهتر است روند جابهجایی کالاهای خود را در سطح بینالمللی به مجموعهی حرفهای تیانتی واگذار کنید. برای کسب اطلاعات بیشتر در این زمینه، ارسال بسته به دبی از ایران و دریافت مشاوره رایگان کافی است که با کارشناسان ما تماس بگیرید.
سوالات متداول در مورد کارنه تیر
۱. کارنه تیر چیست؟
نوعی کارت ترانزیت شناخته شده و پذیرفته شدهی بینالمللی است که صرفاً برای یک سفر و جابهجایی کالاهای مختلف میتواند مورد استفاده قرار بگیرد.
۲. مزیت تهیهی کارنه تیر چیست؟
کاهش زمان حمل و هزینهها، جلوگیری از ترافیک در گمرک کشورها و ممانعت از بروز خسارت در بار از جمله مزایای تهیهی کارنه تیر هستند.
۳. قوانین و مقررات استفاده از کارنه تیر شامل چه مواردی است؟
شما باید در زمان استفاده از کارنه تیر قوانین مشخصی را رعایت کنید که در متن به صورت کامل به آن اشاره شده است.
۴. منظور از کارنه تیر دو پاساژ چیست؟
نوعی سند است که به خودروهای شخصی برای سفر بین کشورهای مختلف به صورت زمینی اعطا میشود.
۵. مدت زمان اعتبار کارنه تیر چقدر است؟
در حال حاضر سندهای کارنه تیر ۱۲۰ روز اعتبار دارند.








