تجارت بینالمللی، یکی از مهمترین ارکان اقتصاد جهانی است. در تجارت بینالمللی، دو یا چند طرف تجاری از کشورهای مختلف با یکدیگر توافق میکنند که کالا یا خدماتی را مبادله کنند. برای انجام این کار، نیاز به یک سند رسمی وجود دارد که اطلاعات مربوط به معامله را در بر داشته باشد. یکی از این اسناد، پروفرما یا پیش فاکتور است.
پروفرما سندی است که توسط فروشنده صادر میشود و در آن اطلاعات کلی مربوط به معامله تجاری، از جمله نوع و مقدار کالا، قیمت، شرایط پرداخت، زمان تحویل و مبدا کالا، درج میشود.
در این مقاله از پست تی ان تی ایران، قصد داریم به بررسی مفهوم پروفرما، موارد استفاده آن، اطلاعات مندرج در آن و تفاوت آن با فاکتور بپردازیم. پس تا انتهای این مقاله با ما همراه باشید تا پاسخ سوال پروفرما چیست؟ را برای شما شرح دهیم.
پروفرما چیست؟
پروفرما (Proforma Invoice) یا پیش فاکتور سندی است که توسط فروشنده صادر میشود و شامل اطلاعات کلی مربوط به معامله خرید و فروش کالا است. این سند معمولاً قبل از ارسال کالا صادر میشود و به خریدار کمک میکند تا قیمت کالا، نحوه پرداخت، شرایط حمل و نقل و سایر جزئیات معامله را بررسی کند.
پروفرما یک سند رسمی نیست و برای انجام معامله لازم نیست. با این حال، استفاده از آن میتواند مزایای زیادی داشته باشد، از جمله:
- کمک به خریدار برای بررسی قیمت و شرایط معامله
- کمک به خریدار برای دریافت مجوزهای لازم برای واردات کالا
- کمک به فروشنده برای تعیین هزینههای حمل و نقل و بیمه
- پروفرما در تجارت بینالملل کاربرد بیشتری دارد، اما در تجارت داخلی نیز میتواند استفاده شود.

موارد استفاده پروفرما
موارد استفاده پروفرما عبارتند از:
- بررسی قیمت و شرایط معامله: پروفرما به خریدار کمک میکند تا قیمت کالا، نحوه پرداخت، شرایط حمل و نقل و سایر جزئیات معامله را بررسی کند و مطمئن شود که این شرایط با نیازها و انتظارات او مطابقت دارد.
- دریافت مجوزهای لازم برای واردات کالا: در برخی کشورها، خریدار برای واردات کالا نیاز به دریافت مجوز از دولت دارد. در این موارد، خریدار باید پروفرما را به مقامات دولتی ارائه دهد تا مشخص شود که کالای مورد نظر او با قوانین و مقررات وارداتی کشور مطابقت دارد.
- تعیین هزینههای حمل و نقل و بیمه: فروشنده با استفاده از اطلاعات موجود در پروفرما میتواند هزینههای حمل و نقل و بیمه کالا را تخمین بزند.
در ادامه، چند نمونه از کاربردهای پروفرما آورده شده است:
- خریدار کالا برای گرفتن ارز خارجی یا دریافت مجوز برای واردات کالای خود باید پروفرما را به مقامات دولت خود ارائه دهد.
- از طریق پروفرما، خریدار و فروشنده میتوانند از حدود تقریبی قیمتها آگاه شوند و در صورتیکه با قیمت مشکل نداشته باشند، بین آنها قرارداد فروش بسته میشود.
- از پروفرما میتوان برای بستن قرار دادهای صادراتی در مزایدات استفاده کرد.
در مجموع، پروفرما یک سند مهم در تجارت است که میتواند به خریداران و فروشندگان کمک کند تا معاملهای مطمئن و موفق داشته باشند.
بیشتر بخوانید: اینویس چیست؟

اطلاعات مندرج در پروفرما
اطلاعات مندرج در پروفرما معمولاً شامل موارد زیر است:
- نام و نشانی فروشنده و خریدار: این اطلاعات برای شناسایی طرفین معامله و برقراری ارتباط با آنها ضروری است.
- نوع، مقدار و تعداد کالا: این اطلاعات برای توصیف دقیق کالا و تعیین قیمت آن لازم است.
- قیمت واحد کالا و قیمت کل: این اطلاعات به خریدار کمک میکند تا قیمت کالا را ارزیابی کند.
- شرایط پرداخت: این اطلاعات مشخص میکنند که خریدار چگونه باید مبلغ کالا را پرداخت کند.
- زمان تحویل کالا: این اطلاعات به خریدار کمک میکند تا برنامهریزی کند که چه زمانی کالا را دریافت خواهد کرد.
- مدت اعتبار پروفرما: این اطلاعات مشخص میکنند که پروفرما برای چه مدت زمانی معتبر است.
- مبدا کالا: این اطلاعات مشخص میکنند که کالا از کجا ارسال میشود.
در برخی موارد، ممکن است اطلاعات دیگری نیز در پروفرما ذکر شود، مانند:
- شماره تعرفه گمرکی کالا: این اطلاعات به خریدار کمک میکند تا هزینههای گمرکی را محاسبه کند.
- شرایط حمل و نقل: این اطلاعات مشخص میکنند که کالا چگونه و توسط چه شرکت حمل و نقلی ارسال میشود.
- شرایط بیمه: این اطلاعات مشخص میکنند که آیا کالا بیمه شده است و در صورت بروز خسارت، بیمه چه مبلغی را پرداخت میکند.
- گارانتی کالا: این اطلاعات مشخص میکنند که فروشنده چه گارانتیهایی را برای کالا ارائه میدهد.
اطلاعات مندرج در پروفرما باید با دقت و صحت کامل تکمیل شود تا خریدار و فروشنده بتوانند معاملهای مطمئن و موفق داشته باشند.
بیشتر بخوانید: آموزش نحوه دریافت ارز نیمایی برای واردات

اعتبار پروفرما
مدت اعتبار پروفرما معمولاً از 30 تا 60 روز است. این مدت زمان به خریدار فرصت میدهد تا اطلاعات پروفرما را بررسی کند و تصمیم بگیرد که آیا میخواهد معامله را انجام دهد یا خیر.
در پروفرما، معمولاً مدت اعتبار آن ذکر میشود. اگر مدت اعتبار پروفرما ذکر نشده باشد، به طور معمول 30 روز از تاریخ صدور آن معتبر است.
خریدار باید توجه داشته باشد که اگر معامله را قبل از انقضای مدت اعتبار پروفرما انجام دهد، قیمت و شرایط معامله بر اساس اطلاعات مندرج در پروفرما خواهد بود. اگر معامله بعد از انقضای مدت اعتبار پروفرما انجام شود، قیمت و شرایط معامله ممکن است تغییر کند.
در برخی موارد، ممکن است فروشنده و خریدار توافق کنند که مدت اعتبار پروفرما بیشتر باشد. در این صورت، مدت اعتبار پروفرما باید در پروفرما ذکر شود.
خریدار باید قبل از انقضای مدت اعتبار پروفرما، تصمیم خود را در مورد انجام معامله بگیرد. اگر خریدار قبل از انقضای مدت اعتبار پروفرما تصمیم خود را نگیرد، فروشنده میتواند پروفرما را باطل کند.

تفاوت پروفرما با فاکتور
پروفرما و فاکتور هر دو اسناد تجاری هستند که در معاملات خرید و فروش کالا و خدمات استفاده میشوند. با این حال، تفاوتهای کلیدی بین این دو سند وجود دارد.
پروفرما یک سند پیشنویس است که معمولاً قبل از ارسال کالا صادر میشود. این سند حاوی اطلاعات کلی مربوط به معامله، مانند قیمت کالا، نحوه پرداخت، شرایط حمل و نقل و سایر جزئیات است. پروفرما یک سند رسمی نیست و برای انجام معامله لازم نیست.
فاکتور یک سند رسمی است که بعد از ارسال کالا صادر میشود. این سند حاوی اطلاعات دقیق مربوط به معامله، مانند قیمت کالا، نحوه پرداخت، شرایط حمل و نقل، تاریخ تحویل و سایر جزئیات است. فاکتور یک سند قانونی است و برای انجام معامله لازم است.
در ادامه، برخی از تفاوتهای کلیدی بین پروفرما و فاکتور به صورت خلاصه بیان شده است:
- پروفرما یک سند پیشنویس است، در حالی که فاکتور یک سند رسمی است.
- پروفرما برای انجام معامله لازم نیست، در حالی که فاکتور برای انجام معامله لازم است.
- پروفرما حاوی اطلاعات کلی مربوط به معامله است، در حالی که فاکتور حاوی اطلاعات دقیق مربوط به معامله است.
با توجه به این تفاوتها، میتوان گفت که پروفرما یک سند مهم است که میتواند به خریدار و فروشنده کمک کند تا معاملهای مطمئن و موفق داشته باشند. پروفرما به خریدار کمک میکند تا اطلاعات مربوط به معامله را بررسی کند و تصمیم بگیرد که آیا میخواهد معامله را انجام دهد یا خیر. پروفرما همچنین به فروشنده کمک میکند تا شرایط معامله را با خریدار توافق کند.
سخننهایی
پروفرما، دریچهای به سوی معاملات تجاری موفق است. پروفرما سندی ارزشمند برای معاملات تجاری است که میتواند نقش مهمی در تسهیل و شفافسازی این معاملات ایفا کند. این سند، اطلاعات کلی مربوط به معامله را در اختیار طرفین معامله قرار میدهد و به آنها کمک میکند تا تصمیمگیریهای آگاهانهتری داشته باشند.
پروفرما همچنین میتواند به عنوان سندی قانونی در معاملات تجاری مورد استفاده قرار گیرد. در صورتی که خریدار در مدت اعتبار پروفرما، کالا را خریداری کند، فروشنده ملزم به فروش کالا بر اساس اطلاعات مندرج در پروفرما است. به همین دلیل، آگاهی از ماهیت و کاربرد پروفرما برای همه فعالان حوزه تجارت و بازرگانی ضروری است.
مطالب مرتبط:
سوالات متداول
سوال ۱: پروفرما چیست؟
پروفرما یا پیش فاکتور سندی است که توسط فروشنده صادر میشود و در آن اطلاعات کلی مربوط به معامله تجاری، از جمله نوع و مقدار کالا، قیمت، شرایط پرداخت، زمان تحویل و مبدا کالا، درج میشود.
سوال ۲: موارد استفاده پروفرما چیست؟
پروفرما در موارد مختلفی مورد استفاده قرار میگیرد، از جمله:
- برای اطلاع خریدار از قیمت و شرایط معامله
- برای دریافت مجوزهای لازم برای واردات کالا
- برای ارائه به بانک برای دریافت ارز خارجی
- برای شرکت در مزایدات صادراتی
سوال ۳: اطلاعات مندرج در پروفرما چیست؟
اطلاعات مندرج در پروفرما معمولاً شامل موارد زیر است:
- نام و نشانی فروشنده و خریدار
- نوع و مقدار کالا
- قیمت واحد و قیمت کل کالا
- شرایط پرداخت
- زمان تحویل کالا
- مدت اعتبار پروفرما
- مبدا کالا
سوال ۴: اعتبار پروفرما چقدر است؟
اعتبار پروفرما معمولاً بین 30 تا 60 روز است. در صورتی که خریدار در مدت اعتبار پروفرما، کالا را خریداری کند، فروشنده ملزم به فروش کالا بر اساس اطلاعات مندرج در پروفرما است.

